Sosyal Medya Bağımlılığı

Sedat İlhan

05-12-2025 11:12

Advert

Öyle bir ele alındı ki katılımcılardan hiçbirisi "Ben bağımlı değilim" diyemedi. Söylemlerden anlaşılan bu. Bazı kriterler öne sürüldü. Ele alınanların hepsini burada listelemeyeceğim. Öğrenmek isteyenler sosyal medyada bulup okuyabilirler. Ne dedim ben şimdi? 

Bağımlılıktan bahsederken sosyal medyaya atıfta bulunmak? İçler acısı durumumuz. Ne yazık ki, pek çoğumuzun yapadurduğu bir refleks. İhtiyaç duyduğumuz her şeyi sosyal medyada arıyoruz çünkü. Hangisinin doğru olduğundan emin olamasak da bir sürü seçenek buluyoruz. Trajikomik ama biz...

Günde 70 kez telefonumuzu kontrol ettiğimiz belirtildi. Bu rakam bende çok daha fazla olabilir. Sabahleyin kalktığımızda akşam yatarken mesajlarımızı kontrol ediyorsak bağımlı imişiz. Beni anlatıyor, bu kriterde de sınıfta kaldım.

Büyük şirketlerin yöneticilerinin çocuklarını belirli bir yaşa gelene kadar internetten uzak tuttukları anlatıldı. Eskilerde, çocuklarının ağızlarına emzik veren annelerin şimdilerde ellerine telefon tutuşturduğu söylendi. Bunların hepsi biliniyor zaten. Çünkü hayatın içinde sürekli karşılaştığımız şeyler. Çok daha fazlasını, acısını görmüş ve yaşamış olanlar vardır, anlatabilirler.

Sunum bittiğinde söz aldım ve düşüncelerimi söyledim. Her zamanki gibi "İNSAN?" dedim. Hayatın içinde bir takım problemler yaşadığımız için mi sosyal medyaya atıyoruz kendimizi yoksa sosyal medyada fazla vakit geçirdiğimiz için mi hayattan kopuyoruz? Ne yazık ki, herkes kendisi için cevap verebilir. Kendi cevabını kendisi aramalı. Böyle bir söylemden sonra kelimeler israf demektir. Ancak itirazlarım var. Veya ne yapacağımı bilememe.
Sunumda konu, sadece problem olarak ele alındı diyebilirim. Nedeni, nasılı, niçini ve çözümü gerektiği kadar masaya yatırılamadı. Sorduğum sorunun sahiplenilmesi güzeldi ama başka bir seminere atıfta bulunmak hoş olmadı. Seminerlerden seminerlere koşuşturarak, kitapların arasında kaybolarak ne yazık ki cevaplarımızı bulmamız mümkün olmayabilir. Çünkü yaşadıklarımız bilmediğimizden değil. Örneklerle devam edelim.

Whatsapp vb uygulamalar… Özgürlüğümüzü kısıtlarmış. Söylenen budur. Nereden baktığımıza bağlı tabii ki. O zaman soralım, özgürlük nedir? Dumanla mesajlaşmak olabilir mi? Denilmek istenenin bu olduğunu kimse iddia edemez. Yoksa eder mi? Nasıl algılayabiliriz söyleneni, doğru kabul edebilir miyiz? Bir saniye, biz neyi konuşuyorduk ki? Hiçbir kimse diğerini aramasa, sormasa bağımlılıklarımızdan kurtulabilecek miyiz? Aramak, aranmak mıdır bağımlılık yoksa aranmamak, arayamamak mıdır bağımlılığa iten neden?
Bir arkadaşımız, bahçede yaptığı bir işi paylaştığında hemencecik birilerinin ziyarete gelmek istediğinden yakındı. Misafir istenmiyor olması ilk aklımıza gelen. Çözüm olacak ise saydıralım. Asosyal ve daha bir sürü sıfat.

Oysa, yaşanılan her ne olursa olsun muhataplara bakan yön mutlaka vardır. Aksi sadece iddia olur ve ciddi delil ister. Hatasızlık veya gereken her şeyin yapıldığının iddiası. Böyle bir yola girmenin kimseye faydası olamaz. En başta da kendimiz için fayda gözettiğimizde öğrenmeye, denemeye, yönetmeye çalışmak akıllıca bir yöntem.

Misafirden hoşnut olmamanın en temel nedeni birlikte zamanı paylaşamamak olabilir. Böyle bir durum sözkonusu ise neden bir araya gelmek isteyelim? Ancak reddetmek, şikâyet etmek çözüm olabilir mi?

Çözüm nedir? Bu konuda anlaşalım isterseniz. Problem yok ise çözüm aramaya gerek yoktur. Problemi kim görüyorsa çözümü bulacak odur. Bulduğu çözüm kendisince olabilir. Gerçekleyecek olan da kendisidir. Burada duraksadım. Bir yerlerime dokundu sanki. Problemi gören sadece ben olabilir miyim? Herkes bir şeylerden şikâyet edip dururken… Neden çözümü ben arıyorum?

Ara verdiğimizde bir dostumla sohbet ettim. Hâl hatır sordum. "Görüşemiyoruz" dedim. Konuların sınırsızlıklarında dolaşmak özlemimden, arayışımdan bahsettim yine. Gerçekleyebilirsek sosyal medya bağımlılığından kurtulmamız mümkün bile olabilir, inanıyorum. Toplum buna hazır değilmiş. Ne diyeceğimi bilemiyorum.  Sadece toplantılarda bir araya gelmemizi yeterli görmüş olabileceğini düşünmek istemiyorum. Böyle bir durum söz konusu ise iletişimde yüzeyselliğimizi de normal görmeli. Tabii ki bağımlılıklarımızı da.

Belki de ütopyalarda dolaşır dururum. Veya çözümlerimin hayatın içinde karşılığı yoktur. Ama elimde şu an için bulunanlar bunlar. O zaman daha iyisini, kolayını ve uygulanabilirliğini bulana kadar aramaya devam. Ancak her ne olursa olsun, yeterince denemeden hatta gerektiğince kendimize rağmen doğru olmadığına asla emin olamayız.

***

 

DİĞER YAZILARI Kurduğum Dengelerim /2 01-01-1970 03:00 Kurduğum Dengelerim /1 01-01-1970 03:00 Yapay Zekâm /2  01-01-1970 03:00 Yapay Zekâm 01-01-1970 03:00 Kalemim mi Kurudu Yoksa 01-01-1970 03:00 Gülebilseydim 01-01-1970 03:00 En Zor Öğrendiğimiz 01-01-1970 03:00 Sorularımız - Cevaplarımız 01-01-1970 03:00 Güneşin Sahibi  01-01-1970 03:00 Adına Ne Diyeyim   01-01-1970 03:00 Özür Diledim 01-01-1970 03:00 Genelleme 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük /6 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük /5 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük /4 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük /3 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük /2 01-01-1970 03:00 Çözümsüzlük 01-01-1970 03:00 Sokağın Ruhu /2 01-01-1970 03:00 Sokağın Ruhu /1 01-01-1970 03:00 Yazmak Bir İhtiyaç mıdır 01-01-1970 03:00 Sami Çelik Bey’e 01-01-1970 03:00 Karar Verilmişti 01-01-1970 03:00 Yalnızlık 01-01-1970 03:00 Çoğunluğun Olduğu Yer 01-01-1970 03:00 Sokakta Beşinci Gün /2 01-01-1970 03:00 Sokakta Beşinci Gün /1 01-01-1970 03:00 Neden Okumuyoruz 01-01-1970 03:00 Az Gittik Uz Gittik 01-01-1970 03:00 Kuran’da İnsan /10 01-01-1970 03:00 Kuran’da İnsan - 009 01-01-1970 03:00 Tanımlarımız 01-01-1970 03:00 Sokakta Dördüncü Gün  01-01-1970 03:00 Kuran’da İnsan /8 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /7 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /6 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /5 01-01-1970 03:00 Kuran’da İnsan /4 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /3 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /2 01-01-1970 03:00 Kur’an’da İnsan /1 01-01-1970 03:00 Wu Wei Felsefesi 01-01-1970 03:00 Sinoplu Diyojen 01-01-1970 03:00 İnsan Nedir /4 01-01-1970 03:00 Sokakta Üçüncü Gün /3 01-01-1970 03:00 Sokakta Üçüncü Gün /2 01-01-1970 03:00 Sokakta Üçüncü Gün /1 01-01-1970 03:00 İnsan Nedir /3 01-01-1970 03:00 İnsan Nedir /2 01-01-1970 03:00 İnsan Nedir /1 01-01-1970 03:00 Hazırlık /2 01-01-1970 03:00 Hazırlık /1 01-01-1970 03:00 Taziye Ziyareti 01-01-1970 03:00 Her Zaman Haklıyız 01-01-1970 03:00 Anlaşıyorlar 01-01-1970 03:00 68’li Bir Yazar 01-01-1970 03:00 İç Sesim 01-01-1970 03:00 Sıratı Müstakim 01-01-1970 03:00 Felsefesiz Edebiyat /2   01-01-1970 03:00 Felsefesiz Edebiyat 01-01-1970 03:00 Saygının Yalnızlığı   01-01-1970 03:00 Budist Dostum 01-01-1970 03:00 Sokakta İkinci Gün 01-01-1970 03:00 Sokakta İlk Gün 01-01-1970 03:00 Zamanı Okumak 01-01-1970 03:00 Yolun Sonu Göründü /5 01-01-1970 03:00 Yolun Sonu Göründü /4 01-01-1970 03:00 Yolun Sonu Göründü /3 01-01-1970 03:00 Miras Haktır 01-01-1970 03:00 Bir Garip 01-01-1970 03:00 Yolun Sonu Göründü /2 01-01-1970 03:00 Sokakta Olmak / Sedat İlhan 01-01-1970 03:00 Yolun Sonu Göründü /1 01-01-1970 03:00 Negatif Düşünce / Sedat İlhan 01-01-1970 03:00 Sokrates’teki Ben 01-01-1970 03:00 Ben Deliyim 01-01-1970 03:00 İklim ve Enerji 01-01-1970 03:00 Âlim Çiftçi 01-01-1970 03:00 Kötü Bir Kimse Yok 01-01-1970 03:00 Konfüçyus 6 01-01-1970 03:00 Duyan Gerek 01-01-1970 03:00 Yıl 1983 01-01-1970 03:00 Konfüçyus /5 01-01-1970 03:00 Biraz Hasbihal 01-01-1970 03:00 Konfüçyus /4 01-01-1970 03:00 Konfüçyus /3 01-01-1970 03:00 Konfüçyus /2 01-01-1970 03:00 Konfüçyus /1 01-01-1970 03:00 Sokrates Tiyatrosu 01-01-1970 03:00 Kadın Olmak 01-01-1970 03:00 Hayır Diyebilmek 01-01-1970 03:00 Bağ Kurma - İletişim 01-01-1970 03:00 Bir Yaşanmışlık 01-01-1970 03:00 Bir Ben Vardır 01-01-1970 03:00 Sokrates 10 01-01-1970 03:00 Sokrates /9 01-01-1970 03:00 Sokrates /8 01-01-1970 03:00 Sokrates /7 01-01-1970 03:00 Sokrates /6 01-01-1970 03:00 Sokrates /5 01-01-1970 03:00 Sokrates /4 01-01-1970 03:00 Sokrates /3 01-01-1970 03:00 Sokrates /2 01-01-1970 03:00 Sokrates /1 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /7 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /6 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /5 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /4 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /3 01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek /2   01-01-1970 03:00 Geçmişle Yüzleşmek 01-01-1970 03:00 Kötülerden Olmamak 01-01-1970 03:00 İyilerden Olmak 01-01-1970 03:00