13 KADIN 13 ÖYKÜ / GÜRSEL KOYUNCU
Sizlere Almina Kitap Yayınları'ndan çıkan, Gürsel Koyuncu'nun 13 Kadın 13 Öykü isimli kitabını tanıtmaya çalışacağım.
Her kitapla hayat ağacımıza bir meyve daha astığımızı düşünüyorum. Her biriyle biraz daha olgunlaşıyor biraz daha büyüyoruz. Kitaplarla tanışmalarımız da tesadüf değil bence. Seçimlerimiz kendi irademiz gibi gözükse de esasen gitmeniz gereken yola bir yön işareti. Sanki ihtiyacımız olanı bilen, ruhumuza iyi geleni düşünen biri var; bizi bizden daha iyi tanıyan, hayata hazırlayan, eksik parçaları birleştiren ve o parçalardan bir bütün oluşturan...
Ardından yüzlerce mesajı zamanı geldiğinde kullanmamızı sağlayan.
13 Kadın 13 Öykü pek çok ders verdi. Düşündürdü belki de unuttuklarımızı hatırlattı. Duyarlılığımızı, dayanıklılığımızı ölçtü... Üzdü, kalbimizi yordu, sorguladı.
13 Kadın 13 Öykü kitabı, toplumun görünmeyen yüzlerine ayna tutan sarsıcı bir eser. İsminden de anlaşılacağı üzere, toplumun farklı kesimlerinden belki de her gün yanından geçip gittiğimiz ama hikâyelerini bilmediğimiz on üç kadının yaşamına odaklı. Toplumun en hassas ve bazen en çok görmezden gelinen kesimi olan kadınların; maruz kaldıkları travmaların sadece bireysel birer talihsizlik değil, aynı zamanda sosyolojik birer yara olduğu gerçeğini de gözler önüne seriyor.
Hikâyeler sadece birer anlatı değil, sosyolojik betimleme; kurgusal olmaktan ziyade gerçek yaşamdan damıtılmış hayatın içinden her biri. Yaşanan gerçekleri, zaafları, tepkileri, acıları, korkuları, hayalleri, beklenen ama gerçekleşmeyen ümitleri, kalp sancılarını, hor görülüp yok sayılmayı, kırıklıkları, hüzünleri, travmaları, duygusal bazen de fiziki şiddeti en derinden tüm çıplaklığıyla okura sunan samimi bir anlatı. Belki de on üç kadının ortak noktası; yaşadıkları acılar, çaresizlikler, toplumsal baskılar ve çok nadir de olsa bulabildikleri küçük sevinç kırıntıları.
Eserin kapak resmini incelersek; kitabın içeriğiyle sımsıkı bağ kurduğunu anlayabiliriz. Eğik başlı kadın figürü kapağın merkezinde yer alan, başı öne doğru eğimli; çaresizliği, hüznü ve içe kapanmışlığı temsil etmiş. Bu duruş, toplumda sesini duyuramayan, yükleri omuzlarında taşıyan ve kendi dünyasına hapsolmuş kadınların ortak sessizliğini simgelemiş. Siyah kıyafeti ise yas, acı veya belirsizliği çağrıştırmış. Kuşlar özgürlüğü temsil etse de her biri tutsak ve çaresiz. "Öykü" kelimesindeki harflerden aşağı doğru süzülen kırmızı damlalar (kan veya gözyaşı imgesi) bu hikâyelerin can yakıcı ve travmatik olduğunu anlatıyor.
Özetle kapak; okuyucuya bu kitabın içinde toz pembe bir dünya olmadığını, aksine toplumun görmezden geldiği yaralı hayatların, sessiz çığlıkların ve özgürlük arayışlarının anlatıldığını haber veriyor. Tıpkı hemen hemen buradaki hikâyelerde olduğu gibi.
Yazar, bu kadınların son nefeslerine kadar taşıdıkları özlemleri ve iç dünyalarındaki fırtınaları edebiyat aracılığıyla ölümsüzleştirmiş. Hacer, Kara Gülsüm, Gizem, Hediye, Nurten, Eylül, Feride, Meral, Kadife, Aslı, Neslihan, Serpil, Selden ve daha nicelerinin tutunamayışlarına tanık olacaksınız. Acı, zaaf ve umut evrenseldir; bu kadınların hikâyeleri aslında hepimizin içinden bir parça.
Bu eser; yanı başımızda duran, hayat mücadelesi veren ama sesini duyuramayan kadınlara ithaftır. Kesinlikle tavsiye ederim.
"Manav(lık), yerli olmak; bir yerleşim yerinde eski yerleşik olanlara verilen ad. Manavlık, Anadolu'da yerleşik hayata ilk geçen Türk boylarını tanımlamak için kullanılır. Halk arasında, yerleşik hayata daha önce geçmiş olan Türkleri, göçebeliğe davet eden Yörüklerden ayırmak için kullanılmaktadır" (s. 19)
"Derler ya, 'acı insanı ya şair ya da deli edermiş' diye"... (s. 137)
***
Editör: Serpil Azapoğlu
